42) Tuingereedschap in een uitgediept VAM vat

vamvat opslag

foto leeg

foto opslag

In deze tip:

  • Inleiding
  • A)# Nodig voor de opslag:
  • B)# Meten van de hoogte
  • C)# Maken en neerzetten
  • D)# Gebruik
  • E)# Gaten in de onderrand
  • F)# Eerste opbouw, niet goed
  • G)# VAM-vat zonder gatenbodem, gaat dat goed?

.

Inleiding:

Deze tip is afkomstig van mijn volkstuin-collega Jan Janssen.

Jan heeft onder een VAM compostvat 2 grote bloempotten onder elkaar in de grond gegraven. Bij de bovenste bloempot is een deel van de bodem weggehaald.

Het VAM-vat met de 2 bloempotten eronder wordt gebruikt als opslag voor tuingereedschap. Schoffel, hark, schop, riek, alles past in de opslag.

In mijn tuin staat nu ook een soortgelijke opslag gemaakt van een VAM-vat. Met enkele aanpassingen als dat nodig of gewenst was. In de tuingrond onder het VAM-vat is één grote bloempot met een rond gat in de bodem. Hieronder is een 10 cm brede PVC-buis die net boven de bodem van de bloempot uit steekt. En er is een hoepel van elektrabuis onderaan het VAM-vat vastgemaakt. Die hoepel is er om het vat vast te kunnen pinnen in de tuingrond tegen omwaaien. En om de zijklep vast te kunnen maken.

.

A)# Nodig voor de opslag:

  • Een plastic rond (VAM) compostvat met “gatenbodem”, deksel en zijklep.
  • Een grote, ronde, dikwandige plastic bloempot ongeveer 30 tot 40 cm hoog en 30 tot 40 cm doorsnede.
  • Een stuk dunwandige PVC buis van 80 of 100 mm (8 of 10 cm) doorsnede. Dit soort buis wordt ook wel hemelwaterafvoer (HWA) genoemd.
  • Ongeveer 30 cm dik ijzerdraad van 2,5 mm dikte.
  • Stuk ijzeren gaas, bijvoorbeeld kuikengaas met 2,5 cm maaswijdte.
  • Een lengte (4 meter) PVC elektrabuis 5/8 inch (dun, 16 mm).
  • Een sok voor elektrabuis 5/8 inch, of een stuk elektrabuis 3/4 inch.
  • Bindstrips (tiewraps).
  • Elastisch koord met haken.
  • Schroefhaak M4, moerplaatjes M4, borgmoer M4.

.

B)# Meten van de hoogte

Bepaal hoe lang de PVC-buis moet worden die onder de bodem van de bloempot komt:

  • Zet het compostvat met de plastic gatenbodem op de vlakke ondergrond. Haal het deksel eraf.
  • Pak het langste gereedschap (meestal een schoffel of een hark).
  • Zet dit gereedschap loodrecht in het lege compostvat.
  • Bepaal hoeveel cm de bovenkant van dit gereedschap boven de rand van het VAM-vat uitsteekt, bijvoorbeeld 103 centimeter (cm).
  • Meet de diepte van de plastic bloempot, bijvoorbeeld 40 cm.
  • Bereken uit deze 2 meetwaarden de buislengte die tenminste nodig is. De minimale buislengte  is “cm boven de rand uitsteken” –  “diepte van de bloempot”.  In dit voorbeeld 103 – 40 cm = 63 cm.
  • Maak de PVC-buis 10 tot 15 cm langer dan deze waarde, bijvoorbeeld 75 cm. Dan past het langste gereedschap straks ruim in het vat.

.

C)# Maken en neerzetten

Hieronder staat beschreven hoe je de onderdelen aanpast en gebruikt. En hoe je het geheel opbouwt en neerzet.

C1) Rond gat in bloempot maken

bloempot gat

Zaag in de bodem van de bloempot een rond gat. Dat gaat goed met een schrobzaag of met een decoupeerzaag.  Het gat is zo groot dat de pvc-buis er ruim in past. Maak het gat niet in het midden van de bodem. Met het gat “uit het midden” is er meer ruimte voor een schop en een riek in de bloempot.

.

C2) PVC-buis aanpassen

HWA

Gebruik PVC-buis dat gebruikt wordt voor hemelwaterafvoer. Dat staat op de buis aangegeven met de letters HWA.

buis lengte

Zaag de PVC-buis op de benodigde lengte. De buis die in mijn VAM-vat wordt gebruikt is ongeveer 70 cm lang.

Zit het grondwater in je tuin “hoog”, dan kan er water in de PVC-buis komen. De houten stelen van het gereedschap staan dan gedeeltelijk in water. Dat is niet goed. Maak bij hoog grondwater één zijde van de PVC-buis waterdicht. Lijm een passende deksel (“eindkap”) van PVC aan één zijde van de buis. De buis wordt daarna met de deksel naar onder in de grond gezet. Door dit deksel komt er geen grondwater in de buis bij een hoge grondwaterstand.

Een eindkap voor een (80 of) 100 mm HWA buis is niet te koop in de “gewone” bouwmarkt (Praxis, Gamma).  Je kunt die wel kopen via het internet, bv    hier    .

Is het grondwater in je tuin altijd lager dan 1 meter diep, dan hoef je geen deksel onder aan de buis te maken. Maak dan een soort ijzeren zeef onder in de buis waar de stelen op steunen.  Zo maken de stelen geen contact met het vochtige tuinzand en blijven daardoor droog.

.

C2a) Gaaszeef van ijzer maken

Hieronder enkele foto’s en een korte beschrijving om een ijzeren gaaszeef te maken.

werkhandschoenen

Trek werkhandschoenen aan.

stuk gaas begin

Gebruik een stuk kuikengaas van 30 x 30 cm. Kuikengaas heeft een maaswijdte van 25 mm. En je hebt een PVC-sok (mof, verbindingsstuk) nodig van dezelfde doorsnede als de PVC-buis.

gaas vouwen 1

Vouw het gaas 2 keer om een strook te vormen. Vouw zo, dat de gaten “half over de andere gaten vallen”.

gaas vierkant

Vouw de strook gaas 2 keer. Je eindigt met een vierkant stuk gaas dat iets groter is dan de PVC-sok.

gaas hoekjes vouwen

Vouw de hoekjes van het gaas om het smalle deel van de PVC-sok.

gaas in sok, gaas in buis

Duw het stuk gaas in het brede deel van de PVC-sok. Hierbij moet je wat gaas aan de zijkant omvouwen. Duw daarna het stuk gaas (aan de verkeerde zijde) in de te gebruiken buis. Ook hierbij gaas aan de zijkant omvouwen.

Nu heeft het stuk gaas de juiste grootte. Haal het uit de buis. Het past straks in de te gebruiken PVC-buis. Verderop wordt dit een ijzeren “gaas-schijf” genoemd.

.

C2b) Buis van 8 cm doorsnede

buis draden

In een 8 cm buis geeft een kruis van ijzerdraad voldoende steun voor een ijzeren gaas-schijf.

Boor 4 gaatjes in de zijkant van de buis. Boor de gaatjes ongeveer 2 cm van het eind. Steek 2 stukken dik ijzerdraad door de gaten en buig daarvan de draadeinden om.

buis gaas

Schuif de gaas-schijf in de pvc-buis tot op de ijzerdraden. Druk met een houten steel de gaas-schijf aan.

.

C2c) Buis van 10 cm doorsnede

10 cm gaasschijf

In een buis van 10 cm doorsnede passen meer stelen van gereedschap. Gebruik je een buis van 10 cm, dan kun je beter 3 stukken dik ijzerdraad in de buis maken. En daarop de ijzeren gaas-schijf laten rusten. Druk met een houten steel de gaas-schijf aan.

.

C3) Bloempot en PVC-buis ingraven

zandberg pot in

Graaf een ronde kuil in de tuingrond. Zet de bloempot in de kuil. Laat de bloempot ongeveer 5 tot 10 cm boven de tuingrond uitsteken. Schuif daarna tuingrond rondom en tegen de rand van de bloempot, zodat er een verhoging in de grond ontstaat. Later worden daar stoeptegels en stenen op gelegd en het VAM-vat op gezet.

zand aandrukken

Druk de grond rondom de bloempot aan met een stok of hamersteel of iets dergelijks.

grondboor

buis in bloempot

Maak met een grondboor een smal rond gat in de tuingrond onder het gat in de bloempotbodem. Schuif daarna de PVC-buis in het gat, met de gaas-schijf (of de waterdichte PVC-dop) naar onder. Laat de buis enkele centimeter boven de bodem van de bloempot uitsteken.

Is de bovenkant van de buis te hoog of te laag, dan de buis uithalen en het gat in de grond wat dieper maken met de grondboor of wat grond ingooien. Daarna de buis weer in het gat in de grond schuiven.

Duw de buis niet hard naar benden, want dan kan er grond in de gaas-schijf komen. En hierdoor kan later de houten steel van lang gereedschap nat worden door deze grond.

.

C4) Hoepel vastmaken in het VAM vat

hoepel hoogte

Aan de binnenkant (onderkant) van het vat wordt een hoepel van elektrabuis vastgemaakt. Deze hoepel is voor extra stevigheid, om het vat aan de grond vast te kunnen pinnen en om de klep goed vast te maken. De hoepel wordt met tie-wraps aan de zijkant van het vat vastgemaakt. De hoepel moet enkele millimeter boven de gatenbodem zijn, anders past de zijkant van het vat niet in de rand van de gatenbodem. De hoepel mag hoger bevestigd worden.

(Bij mijn VAM-vat is de hoepel op een erg lage plek vastgemaakt. Dat is omdat het VAM-vat eerst zonder gatenbodem op stoeptegels op de tuingrond is neergezet. Dat was niet zo goed. Later heb ik de gatenbodem er weer onder gezet. Maar toen zat de hoepel al vast aan het vat. Net hoog genoeg.)

.

Hieronder de beschrijving:

  • Zet het VAM-vat op de gatenbodem.
  • Haal de zijklep van het VAM-vat af. Dan komt de zijklep-opening vrij.
  • Leg een kort stukje 5/8 inch elektrabuis “via de zijklep-opening”, op de gatenbodem,  tegen de binnenzijkant van het VAM-vat. Leg een dun latje onder het stukje elektrabuis. Nu weet je hoe hoog de hoepel moet komen.
  • Zet daar 2 merkstreepjes (één boven en één onder het stukje elektrabuis) op de zijkant van het vat. Of meet de afstand tussen een kant van de elektra-buis en een herkenbare rand van de zijkant van het vat.
  • Nu weet je waar de hoepel moet worden vastgemaakt.

hoepel in

  • Haal het VAM-vat los van de gatenbodem. Zet het vat ondersteboven op de grond. Ondersteboven gaat het vastmaken van de hoepel het gemakkelijkst.

hoepel

  • Meet de omtrek van het vat op de plek waar de hoepel moet worden vastgemaakt.
  • Gebruik een ijzerzaag om de 5/16 inch elektrabuis even lang of  iets langer dan de gemeten lengte te maken.
  • Buig de buis rond en steek beide uiteinden in de mof of in een stuk 3/8 inch elektrabuis om een hoepel te maken.

hoepel vast

  • De hoepel wordt aan 5 bevestigingsplekken rondom vastgemaakt. Twee plekken zijn naast de zijklep-opening.
  • Boor of maak met een priem bij elke bevestigingsplek 2 gaten onder elkaar in de wand van het vat.
  • Maak de gaten bij elke bevestigingsplek op de juiste hoogten
  • Steek een tie-wrap door de 2 gaten. Doe dit op alle 5 bevestigingsplekken.
  • Doe bij 3 bevestigingsplekken de hoepel “los in de tie-wrap”.
  • Trek de tie-wraps nog niet strak. Eerst moet je de hoepel op lengte maken. En daarbij moet je de hoepel telkens losmaken.

vam onderplaat

Maak de hoepel van elektrabuis op de juiste lengte:

  • Leg de gatenbodem op het VAM-vat (of zet het vat op de gatenbodem).
  • Je zult zien dat de zijkant van het vat nu breder is dan de sleuf van de bodemplaat. Dat de zijkant niet in de bodemplaat past. Dat komt doordat de hoepel te groot is.
  • Haal de gatenbodem los van het VAM-vat.
  • Draai de elektra-buis in de 3 losse tie-wraps en maak de hoepel “open”.
  • Zaag een stukje van de 5/8 inch elektrabuis af.
  • Maak de hoepel weer rond in de 3 losse tie-wraps.
  • Leg de gatenbodem weer op het vat (of zet het vat op de gatenbodem) en kijk of die nu wel past.
  • Herhaal de bovenstaande bewerkingen totdat de hoepel de goede maat heeft.
  • Maak daarna de hoepel met alle 5 tie-wraps vast. Trek alle tie-wraps strak.

.

C5) Gatenbodem uitzagen

vam onderplaat

Zo ziet de gatenbodem van het Vam-vat eruit. Om gereedschap in de bloempot in de grond te kunnen zetten wordt het lage “middendeel” eruit gezaagd . De hoge buitenrand wordt gebruikt om het vat op te zetten.

vam onderplaat zagen

vam onderplaat gezaagd

Zaag het middendeel uit. Dat gaat goed met een decoupeerzaag of een scrobzaag. Je kunt tijdens het zagen de gatenbodem op een verhoging leggen, b.v. een stapel stoeptegels. Dat zaagt gemakkelijker.

.

C6) De gatenbodem-rand op tegels en stenen leggen

stenen neergelegd (2)

  • Maak de verhoogde tuingrond rondom de bloempot vlak.
  • Leg stenen, halve stoeptegels en delen van stoeptegels op de verhoogde tuingrond.
  • Leg de stenen en stoeptegels niet tegen elkaar maar laat ruimte tussen de stenen. Hierdoor ontstaan luchtopeningen. De lucht in het VAM-vat kan dan gemakkelijk rondstromen en ververst worden. En zo kan het gereedschap in het VAM-vat opdrogen na gebruik. En de tuinspullen blijven beter droog, ook tijdens langdurige regenval.

onderplaat op stenen

  • Leg de gatenbodem-rand op de stoeptegels en stenen.
  • De buitenrand komt naast de stenen en stoeptegels.
  • Als nodig, schuif de stenen of delen van stoeptegel een stukje opzij. De buitenste stenen of stoeptegels mogen tegen de rand van de gatenbodem liggen.
  • Leg de stenen zodanig dat er later 2 ijzeren vastzetpennen door de gaten van de rand passen. En dat deze pennen tussen de stenen in de grond gestoken kunnen worden.

.

C7) Vastzet-gaten boren en extra tie-wraps vastmaken

vastzetpen

Het VAM-vat wordt straks op de tuingrond vastgezet met 2 van dit soort ijzeren pennen. Dat zijn dezelfde pennen als beschreven bij tip  13) Stevig kasje van doorzichtig golfplaat .   Hiervoor zijn de volgende voorbereidingen nodig:

  • Zet het vat rechtop, op de bodemplaat.
  • Draai het vat met de zijklep-opening naar de gewenste kant.

pennen buiten

  • Op deze foto’s zie je waar de vastzetpennen komen; één links en één rechts van het VAM-vat (met de zijklep-opening naar voor).
  • De vastzetpennen worden tussen de stenen en stoeptegelstukken in de tuingrond gestoken.
  • Zoek uit waar de vastzetpennen door de wand van het VAM-vat moeten gaan.
  • Boor op één “vastzetplek”, onderaan, een gat van ongeveer 8 mm in de rand van het VAM vat.
  • Boor dat vastzet-gat ongeveer 1 cm boven de hoepel.
  • Boor naast dat vastzet-gat, 4 kleine gaten in de wand van het VAM-vat. Twee kleine gaten links naast het vastzetgat. En twee rechts naast het gat. Telkens 1 klein gat boven en 1 klein gat onder de hoepel.

pen binnenkant (2)

  • Steek 2 tie-wraps door de kleine gaten naast het vastzet-gat. Maak met de 2 tie-wraps de hoepel vast.
  • Draai het vat een stukje om ervoor te zorgen dat het vastzet-gat boven een gat in de rand van de gatenbodem uitkomt. En tussen 2 stenen of stoeptegels.
  • Steek een vastzetpen van buiten naar binnen door het vastzet-gat.
  • En steek de pen enkele centimeter door een gat in de gatenbodem.
  • Zoek uit waar de andere vastzetpen moet komen; aan de andere kant van het VAM-vat en ook door een gat in de gatenbodemrand. En tussen 2 stenen of stoeptegels.
  • Boor daar een vastzet-gat door de wand. Even hoog als het andere vastzet-gat.
  • Boor ook daar 4 kleine gaten erbij links en rechts van het vastzet-gat.
  • Doe ook 2 tie-wraps door de kleine gaten om de hoepel extra vast te zetten.

.

Opmerking:

onderplaat pennen in

Het kan gebeuren dat de 2e vastzet-pen niet bij een gat in de gatenbodem uitkomt, maar een stukje ernaast. Je kunt dan een extra gat in de gatenbodem boren om daar de pen door te steken. Zoals te zien op bovenstaande foto’s. De pen rechts is in een aanwezig gat in de bodem. Voor de pen links is een extra gat in de bodem gemaakt.

.

C8) VAM-vat opzetten en vastpinnen

pennen buiten

Draai als nodig het VAM-vat en/of de gatenbodem een stukje. Om ervoor te zorgen dat beide vastzetpennen in de grond gestoken kunnen worden.

Steek elke vastzetpin:

  • in een gat van de wand,
  • door een gat in de gatenbodemrand,
  • tussen 2 stenen of tegels
  • in de tuingrond.

pen inslaan

Sla met een houten hamer (of met een ijzeren hamer en een blok hout) de vastzetpennen in de grond.

.

C9) Zijklep aanpassen en vastmaken

De zijklep wordt met elastiek en haken vastgemaakt aan het VAM-vat. De klep kan dan niet gemakkelijk afwaaien. En de klep is regenwaterdicht.

klep bevestiging

Nodig: een schroefhaak M4, schroefplaatjes, moeren, stukje elektrabuis 5/8 inch en een elastiek met haken.

gat in klep maken

Maak met een priem een klein gat aan de binnenkant en aan de buitenkant van de zijklep. Dus door en door. Maak het kleine gat met de priem of met een boor op de juiste diameter, 4 millimeter.

schroef in klep

  • Aan de binnenkant van de zijklep van dit vat is een groot rond gat van ongeveer 1,5 cm.
  • Duw het stukje elektrabuis door dit grote gat en schuif het tussen de binnenwand en de buitenwand.  Zie de gele pijl.
  • Het stukje elektrabuis zorgt ervoor dat de binnenwand en de buitenwand van de klep niet tegen elkaar gedrukt worden tijdens het vastschroeven.
  • Bij een zijklep zonder groot gat kun je geen stukje elektrabuis gebruiken. Daarbij wordt de buitenkant tegen de binnenkant gedrukt tijdens vastschroeven. Dat is niet erg.
  • Steek de schroefhaak door een plat moerplaatje, de binnenwand van de klep, (het stukje elektrabuis), de buitenwand van de klep en een ander plat moerplaatje.
  • Schroef aan de buitenzijde een moer op de schroefhaak.

schroef korter

  • Gebruik een ijzerzaag om het te lange deel van de schroefhaak af te zagen.
  • Draai de moer van de schroefhaak af om de schroefdraad weer goed te maken.
  • Draai een borgmoer op de schroefhaak. Een borgmoer is een moer met blauw plastic die niet gemakkelijk losgaat.

klep met elastiek

Leg een extra knoop in het elastiek om het elastiek korter te maken.

klep opengeklapt

Zo wordt de zijklep vastgezet; het elastiek om de schroefhaak en de haken om de hoepel. Het stuk elastiek ligt los in het vat.

.

D)# Gebruik

klep links rechts

De zijklep kan een stukje naar links of naar rechts worden geschoven.

klep opengeklapt

Je kunt de zijklep uitnemen en “laten hangen” of losnemen. Doe kleine spullen in lage plastic emmers. Die kun je gemakkelijk inzetten of uithalen.

klep opzij

Mijn ervaring van 5 weken is dat het gereedschap in het VAM-vat droog blijft.

Ook de gatenbodem, de stenen en de stoeptegels blijven droog. Eigenlijk niet helemaal droog want er sijpelt een heel klein beetje regenwater langs de vastzetpen en langs enkele gaatjes waar tie-wraps inzitten. Maar dat is niet erg.

Leg een halve stoeptegel op het bovendeksel van het vat als er storm of harde wind wordt voorspeld.

.

E)# Gaten in de onderrand

vam onderplaat gaatjes in

In de rand van de gatenbodem zijn enkele gaten. Die zitten er al in bij een nieuw VAM-vat. Zorg ervoor dat die gaten goed open zijn. Of maak enkele gaten erbij. Regenwater kan door die gaten afgevoerd worden en loopt dan de tuingrond in. De binnenkant van het VAM-vat blijft dan droog.

.

F)# Eerste opbouw, niet goed

tegels op zandheuvel

Bij het eerste ontwerp zijn hele en halve stoeptegels op een zandheuvel rondom de bloempot gelegd. Dit tegelvloertje is groter dan de onderkant van het VAM-vat. Het vloertje loopt bol om regenwater naar de zijkanten te laten stromen en niet in de bloempot.

geen gatenbodem onder

Het VAM-vat (met hoepel van elektrabuis aan de binnenkant) is op het tegelvloertje van hierboven gezet. Dus op het bol lopende vloertje. Maar er is geen gatenbodem onder het vat.

Bij regenval worden de stoeptegels naast het vat doornat. Het regenwater trekt door de stoeptegels tot in het vat. De lucht in het VAM-vat wordt erg vochtig. Na een regenbui duurt het lang voordat de binnenkant van het vat weer droog is. Omdat er dan veel water moet verdampen uit de natte stoeptegels.

Deze opbouw is niet goed. Daarom het rode kruis door de foto.

Het ontwerp met gatenbodem, een klein tegelvloertje en een goede waterafvoer is veel beter.

.

G)# VAM-vat zonder gatenbodem, gaat dat goed?

Blijft de binnenkant van het vat ook goed droog als je de rand van het vat op de tuingrond-heuvel zet. Dus als je de gatenbodem niet gebruikt. Dat ga ik in 2016 uitzoeken.

.

H)# Aanpassingen

Na enkele maanden gebruik zijn de volgende aanpassingen gewenst (foto’s in de maak).

  • Aan de onderkant van de buis kan je een passende bloempot over de buis doen. Dan zakt de rand van de buis niet in de grond. Knip van tevoren een stuk van de zijkant van de bloempot af, zodat die ongeveer 2 cm hoog is. De gaten in de bloempotbodem zorgen ervoor dat water afgevoerd wordt in de ondergrond.
  • Steek de 3 stukken dik ijzerdraad in de buis, maar dan verder van het eind af; ongeveer 10 tot 15 cm van het eind. Daarop rust de ijzeren gaas-schijf. Hierdoor blijft de steel van het gereedschap goed droog.
  • Leg de stoeptegels en stenen dichter tegen elkaar aan. De tussenruimten tussen de tegels zijn dan smaller. Hierdoor komen er minder slakken en/of veldmuisjes in het compostvat.
  • Maak 1 of 2 gaatjes bovenaan in de buis en maak daar een beugel of een “oog” van ijzerdraad vast. Dan kun je gemakkelijk de buis uit de grond halen als er iets in de buis is gevallen. Haak een schoffel achter het ijzerdraad en til de buis rustig omhoog.
Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in algemeen, gereedschap. Bookmark de permalink .

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s